{"id":4802,"date":"2017-11-22T11:08:46","date_gmt":"2017-11-22T09:08:46","guid":{"rendered":"https:\/\/www.konusarakogren.com\/blog\/?p=4802"},"modified":"2020-04-03T11:52:28","modified_gmt":"2020-04-03T08:52:28","slug":"kripto-para-terimleri-sozlugu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.konusarakogren.com\/blog\/kripto-para-terimleri-sozlugu\/","title":{"rendered":"Kripto Para Terimleri"},"content":{"rendered":"

Son birka\u00e7 seneye adeta damgas\u0131n\u0131 vuran ve finans d\u00fcnyas\u0131nda \u00e7ok tart\u0131\u015f\u0131lan kripto paralarla ilgili, mutlaka bilmeniz gereken terimleri derledik.<\/p>\n

2009’un Ocak ay\u0131nda, bir manifesto ile hayata ge\u00e7en Bitcoin’in kamuoyunda ses getiren y\u00fckseli\u015fi, Bitcoin d\u0131\u015f\u0131nda say\u0131lar\u0131 y\u00fczlerle ifade edilen di\u011fer kripto paralar\u0131n her yan\u0131 sarmas\u0131 ve bankac\u0131l\u0131k sekt\u00f6r\u00fcn\u00fc dahi etkileyen blok zinciri teknolojisi ile art\u0131k bir konuda hemfikiriz: Kripto paralar yak\u0131n gelecekte daha da \u00f6nem ta\u015f\u0131yacak.<\/p>\n

\u00d6nemli bir k\u0131sm\u0131 ‘teknik terimler’den olu\u015fan bir kripto para terimleri s\u00f6zl\u00fc\u011f\u00fc haz\u0131rlad\u0131k. Cryptocurrency, yani dijital paralar d\u00fcnyas\u0131na ad\u0131m atal\u0131m!<\/p>\n

Bitcoin ya da di\u011fer kripto para birimleri ile ilgili bir \u015feyler okudu\u011funuzda ya da dinledi\u011finizde, kar\u015f\u0131n\u0131za \u00e7\u0131kmas\u0131 muhtemel o terimlerin, k\u0131saltmalar\u0131n anlamlar\u0131 bak\u0131n neler…<\/p>\n

Kripto para terimleri s\u00f6zl\u00fc\u011f\u00fc<\/h2>\n

%51 attack<\/h3>\n

%51 sald\u0131r\u0131s\u0131, transfer i\u015flemlerinin %51\u2019ini ele ge\u00e7iren kullan\u0131c\u0131n\u0131n, i\u015flemleri maniple edebilme g\u00fcc\u00fcne dayanan bir teori.<\/p>\n

Adress<\/h3>\n

Adres, bir kripto-paran\u0131n, uzun bir alfanumerik seriden olu\u015fan kodlamas\u0131d\u0131r. Harf, say\u0131 ve noktalama i\u015faretlerinden olu\u015fan, bilgisayar\u0131n\u0131z\u0131n \u015fifre i\u00e7in \u00f6nerdi\u011fi o uzun \u015fifreler diyebiliriz.<\/p>\n

Altcoin<\/h3>\n

Bitcoin d\u0131\u015f\u0131ndaki kripto paralar\u0131n genel ifadesi. Alt coin olarak d\u00fc\u015f\u00fcnebilirsiniz ancak, alternate cryptocoinsin k\u0131saltmas\u0131d\u0131r, yani alternatiflerdir. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde bu alternatiflerin say\u0131s\u0131 y\u00fczlerle ifade ediliyor. A\u015fa\u011f\u0131da, piyasa hacmi en y\u00fcksek kripto para birimlerini ve de\u011ferlerini g\u00f6rebilirsiniz;<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

ASIC<\/h3>\n

Application spesific integrated circuit a\u00e7\u0131l\u0131m\u0131. Uygulamaya \u00f6zg\u00fc entegre edilmi\u015f devre anlam\u0131na geliyor. Coin madencili\u011fi i\u00e7in kullan\u0131lan \u00f6zel i\u015flemcileri ifade eder. ASIC Miner ise, ASIC kullanarak kripto para madencili\u011fi yapan ki\u015filer demektir.<\/p>\n

Blockchain<\/h3>\n

\"\"<\/p>\n

\u015eifrelenmi\u015f i\u015flemlerin takibini sa\u011flayan, bloklar halindeki yap\u0131. merkeze ba\u011fl\u0131 olmadan, al\u0131c\u0131 ve sat\u0131c\u0131 aras\u0131nda i\u015flem yap\u0131lmas\u0131na olanak tan\u0131yan bir sistem. Sadece kripto para d\u00fcnyas\u0131nda de\u011fil, bankac\u0131l\u0131k sisteminde de block chain teknolojisini kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 alanlar art\u0131yor.<\/p>\n

Siber g\u00fcvenlikten \u00f6deme sistemlerine kadar, block chain yani blok zinciri teknolojisi ilerleyen d\u00f6nemlerde de \u00f6nemini koruyacak.<\/p>\n

Block<\/h3>\n

Blok zinciri teknolojisinden bahsettikten sonra, s\u0131rada o bloklar var. Bloklar\u0131, bir kitab\u0131n sayfalar\u0131 olarak d\u00fc\u015f\u00fcnebilirsiniz. \u0130li\u015fkili datalar\u0131 i\u00e7eren yap\u0131lard\u0131r.<\/p>\n

Yakla\u015f\u0131k 9-10 dakikada bir, yeni bir blok olu\u015fur ve verileri ta\u015f\u0131r, bu olu\u015fum s\u00fcresi de\u011fi\u015fken olabilir. Halen s\u00fcren madencilik \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131, yap\u0131n\u0131n \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 sa\u011flayan g\u00fc\u00e7t\u00fcr.<\/p>\n

Orphan block terimi ise, gereksiz blok anlam\u0131na gelen di\u011fer bir ili\u015fkili terimdir.<\/p>\n

Block reward<\/h3>\n

Blok \u00f6d\u00fcl\u00fc anlam\u0131na gelen bu ifade, bir blok sorunsuz \u015fekilde tamamland\u0131\u011f\u0131nda verilen \u00f6d\u00fcld\u00fcr. \u015e\u00f6yle \u00f6rnek verebiliriz, \u015fu an bir Bitcoin bloku tamamland\u0131\u011f\u0131nda verilen \u00f6d\u00fcl 25 Bitcoin’dir. E\u015fik ise yakla\u015f\u0131k 200 bin bloktur.<\/p>\n

Fork<\/h3>\n

Kelime olarak \u00e7atal anlam\u0131na gelen fork, kripto para d\u00fcnyas\u0131nda i\u015flemlerin s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc bir bloka \u00e7\u0131kan alternatif olu\u015fumlar\u0131 ifade eder. \u0130\u015flem sa\u011flay\u0131c\u0131lar\u0131n\u0131n farkl\u0131 bir dizi olu\u015fturmas\u0131 neticesinde bu \u00e7atallar meydana gelir.<\/p>\n

Halving<\/h3>\n

Halving ikiye b\u00f6lmek anlam\u0131na gelen bir ifadedir. Terim olarak anlam\u0131, blok \u00f6d\u00fcllerindeki yar\u0131lanmay\u0131 ifade eder. Arz\u0131n 25 BTC’den 12.5 BTC’ye d\u00fc\u015fmesi neticesinde talepteki art\u0131\u015f s\u00f6z konusu olabilir.<\/p>\n

Hash<\/h3>\n

De\u011fi\u015fken miktarlarda \u00e7\u0131kt\u0131y\u0131, k\u0131sa s\u00fcre i\u00e7erisinde daha farkl\u0131 bir \u00e7\u0131kt\u0131ya d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcren matematiksel i\u015flemdir. Hash rate ise bu i\u015flemlerin s\u00fcresidir.<\/p>\n

Mining<\/h3>\n

<\/p>\n

Normal anlam\u0131 ‘madencilik’, kripto d\u00fcnyas\u0131nda da ayn\u0131 \u015fekilde kullan\u0131l\u0131r. Bilgisayar\u0131n donan\u0131mlar\u0131n\u0131 kullanarak \u00e7\u00f6z\u00fclen \u015fifreler ile, yeni coinler \u00fcretilmesine olanak tan\u0131yan i\u015flemlerdir.<\/p>\n

Node<\/h3>\n

Bilgisayar d\u00fcnyas\u0131nda a\u011f, devre gibi anlamlara gelen node ifadesi, kripto para d\u00fcnyas\u0131nda i\u015flemleri ba\u015fkalar\u0131na ba\u011fl\u0131 bir kullan\u0131c\u0131n\u0131n, Bitcoin a\u011f\u0131na ba\u011fl\u0131 bilgisayar\u0131 manas\u0131na gelmekte.<\/p>\n

P2P<\/h3>\n

Peer to peer anlam\u0131na gelen P2P ifadesi, ‘e\u015ften e\u015fe’yi ifade ediyor. Terimsel olarak, birbirine ba\u011fl\u0131 iki a\u011f taraf\u0131ndan yap\u0131lan transferlerdir. T\u00fcm kat\u0131l\u0131mc\u0131lar\u0131n bulundu\u011fu bir sistemdir ve arabuluculuk noktas\u0131 \u00fczerinden i\u015flemlerin yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bir sistemdir. Merkezi otoriteye ba\u011fl\u0131 olmamas\u0131 ve bankac\u0131l\u0131k sistemine alternatif bir yap\u0131 olmas\u0131ndan \u00f6t\u00fcr\u00fc, P2P de blockchain kadar \u00f6nemli bir konu olarak kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131k\u0131yor.<\/p>\n

PoW<\/h3>\n

PoW, proof of work anlam\u0131na geliyor. Esasen bu kavram, Bitcoin’den \u00f6nce de vard\u0131. \u0130\u015f ispat\u0131 anlam\u0131na geliyor, insanlar\u0131n bir i\u015fle ilgili heveslerini g\u00f6stermelerin ad\u0131na ortaya koyduklar\u0131 fedakarl\u0131k demektir. Ancak bu kavram\u0131n Bitcoin ve di\u011fer alternatif coinler ile ilgisi, BTC kurucusu Satoshi’nin bu kavram\u0131, kripto para madencili\u011finin manifestosunda kullanmas\u0131, hatta bu felsefenin \u00f6nemli ayaklar\u0131ndan biri olarak ifade etmesidir.<\/p>\n

Kripto para d\u00fcnyas\u0131nda ‘i\u015fin kan\u0131t\u0131’, m\u00fcmk\u00fcn olan en \u00e7ok i\u015flemi bar\u0131nd\u0131ran bloklar ortaya \u00e7\u0131karmakt\u0131r. Proof of work, bir bloku sorunsuz \u015fekilde tamamlaman\u0131n ve t\u00fcm o zamana, eme\u011fe katlanman\u0131n di\u011fer bir ifadesidir.<\/p>\n

PoW i\u00e7in farkl\u0131 algoritmalar kullan\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n

PoS<\/h3>\n

Proof of stake, yani ‘pay ya da hisse kan\u0131t\u0131’ olarak kullan\u0131lan ifade. PoW sisteminin bir alternatifidir. PoW sistemlerin g\u00fcn\u00fcm\u00fczde t\u00fcketti\u011fi enerji, baz\u0131 \u00fclkelerin enerji t\u00fcketimine e\u015fit durumda olarak ifade edilir, PoS sistemlerin ise daha \u00e7evre dostu oldu\u011fu y\u00f6n\u00fcnde iddialar vard\u0131r.<\/p>\n

PoW ve PoS aras\u0131ndaki fark<\/h4>\n

<\/p>\n

Pump and Dump<\/h3>\n

Pompalay\u0131p \u015fi\u015firmek ve indirmek… Asl\u0131nda sadece kripto para d\u00fcnyas\u0131nda de\u011fil, di\u011fer alanlarda da kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kabilen bir durum.<\/p>\n

Bir varl\u0131\u011f\u0131n de\u011ferini \u00e7e\u015fitli PR kampanyalar\u0131yla \u015fi\u015firip, ard\u0131ndan de\u011fer y\u00fckseldi\u011finde sat\u0131p \u00e7\u0131kma gibi bir anlam\u0131 var…<\/p>\n

Smart Contract<\/h3>\n

Ak\u0131ll\u0131 s\u00f6zle\u015fme anlam\u0131na gelen bu kavram, 20 seneyi a\u015fk\u0131n bir ge\u00e7mi\u015fe sahip. Bir hukuk ve kriptografi uzman\u0131 taraf\u0131ndan ortaya at\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Kripto para d\u00fcnyas\u0131nda ise, ethereum ile birlikte bu kavram \u00f6ne \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r. \u0130\u015flem ak\u0131\u015flar\u0131n\u0131 ve di\u011fer normlar\u0131 i\u00e7erebilen protokoller diyebiliriz.<\/p>\n

Klasik sistemlere g\u00f6re daha k\u0131sa s\u00fcrede biten i\u015flemleri bar\u0131nd\u0131rd\u0131\u011f\u0131 s\u00f6ylenir.<\/p>\n

SPV<\/h3>\n

Simplified payment verification k\u0131saltmas\u0131d\u0131r. Basitle\u015ftirilmi\u015f \u00f6deme do\u011frulamas\u0131 anlam\u0131na gelir, Bitcoin g\u00fcvenlik protokolleri i\u00e7inde bir \u00f6zelliktir.<\/p>\n

Stale<\/h3>\n

\u00d6nceden tamamlanm\u0131\u015f bir blok demektir. \u00d6nceden tamamlanm\u0131\u015f bir i\u015fi tekrardan yapma giri\u015fimleri s\u00f6z konusu olursa, durdurulabilir.<\/p>\n

Testnet<\/h3>\n

Test a\u011f\u0131n\u0131n bir k\u0131sa ifadesi olan bu kavram, ama\u00e7lar\u0131 deneme maksatl\u0131, herhangi bir maddi de\u011feri olmayan blok zinciridir.<\/p>\n

\u0130\u00e7eri\u011fimiz, di\u011fer kripto para terimleri ile g\u00fcncellenmeye devam edecektir.<\/p>\n

Merak etti\u011finiz kelimelerin veya metinlerin anlamlar\u0131n\u0131 \u00f6\u011frenmek i\u00e7in \u0130ngilizce – T\u00fcrk\u00e7e \u00e7eviri<\/a> sitemizi mutlaka ziyaret edin.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Son birka\u00e7 seneye adeta damgas\u0131n\u0131 vuran ve finans d\u00fcnyas\u0131nda \u00e7ok tart\u0131\u015f\u0131lan kripto paralarla ilgili, mutlaka bilmeniz gereken terimleri derledik. 2009’un Ocak ay\u0131nda, bir manifesto ile hayata ge\u00e7en Bitcoin’in kamuoyunda ses<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":4803,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2386],"tags":[],"class_list":["post-4802","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ingilizce-terimleri"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.konusarakogren.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4802","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.konusarakogren.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.konusarakogren.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.konusarakogren.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.konusarakogren.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4802"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.konusarakogren.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4802\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.konusarakogren.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4803"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.konusarakogren.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4802"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.konusarakogren.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4802"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.konusarakogren.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4802"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}